Sector: Datacenters

Energie datacenter: continuïteit en IT-groei bij netcongestie

Een datacenter vraagt dag en nacht vrijwel hetzelfde vermogen voor IT, koeling en stroomvoorziening. De nettarieven voor zakelijke aansluitingen stijgen naar verwachting met ongeveer 20% in 2027¹. Extra transportvermogen is bij netcongestie niet vanzelf beschikbaar. Een onafhankelijk adviseur rekent uit hoeveel IT-groei binnen uw huidige aansluiting past en wat daarvoor nodig is.

Onafhankelijk advies. PCG verkoopt geen installaties, batterijen of energiecontracten en heeft geen belang bij leveranciers of netbeheerders. Elke waarde op deze pagina verwijst naar een bron onderaan.

Herkenning

Herkenbaar in uw datacenter?

U wilt racks of AI-capaciteit bijplaatsen, maar de netbeheerder kan uw gecontracteerd transportvermogen niet verhogen.

Uw datacenter heeft een gecontracteerd vermogen vanaf 1 MW in een congestiegebied en valt onder verplichte deelname aan congestiemanagement².

Uw geïnstalleerd IT-vermogen ligt op of boven 500 kW [OPEN: claim-id], waardoor u jaarlijks energiegegevens van het datacenter rapporteert.

Uw datacenter verbruikt 10 miljoen kWh of meer per jaar, de grens voor de onderzoeksplicht energiebesparing³.

Een warmtebedrijf vraagt om uw restwarmte, maar u wilt de koeling van de IT-zalen niet afhankelijk maken van die afnemer.

Profiel

Energieprofiel van een datacenter

Profieltype: continu. Een vlakke IT-basislast, met een koeldeel dat meebeweegt met de buitentemperatuur.

Het energieprofiel van een datacenter bestaat uit twee lagen. De IT-belasting van servers, opslag en netwerk loopt dag en nacht vrijwel gelijk door. Daarbovenop komt de facilitaire last: koeling, UPS-verliezen, transformatoren en verlichting. De verhouding tussen totaal verbruik en IT-verbruik heet de PUE. Koeling is het deel dat beweegt. In koude maanden doet buitenluchtkoeling veel werk, in warme maanden draaien de chillers harder. Bij een installatie met chillers valt de hoogste kwartierpiek daardoor op warme dagen.

Stuurbaar is vooral de koeling, binnen de temperatuurgrenzen die u met klanten heeft afgesproken. De IT-last zelf stuurt u niet zonder ingreep in de dienstverlening. UPS en noodstroom zijn er voor continuïteit. Ze zijn alleen een flexbron als dat expliciet zo is ontworpen en getest.

Periode

Wat er in het datacenter gebeurt

Belasting

Elk uur van de dag

IT-last vrijwel gelijk, dag en nacht

Constant

December tot februari

IT-basislast, koeling grotendeels via buitenlucht

Basis

Maart en april

Chillers schakelen vaker bij naast buitenluchtkoeling

Basis tot middel

Mei en juni

Compressorkoeling neemt een groter deel over

Middel tot hoog

Juli en augustus

Chillers op hoog vermogen op warme dagen, hoogste kwartierpiek

Piek

September en oktober

Koellast daalt, buitenluchtkoeling neemt weer toe

Middel

November

Koeling vrijwel volledig via buitenlucht

Basis

Schematisch jaarprofiel van een datacenter met chillers en buitenluchtkoeling. Dit zijn geen meetwaarden en dit profiel heeft geen bron [GRAFIEK ZONDER BRON]. De kwartierdata van uw locatie bepalen het werkelijke profiel.

Rekenvoorbeeld

Rekenvoorbeeld: colocation-datacenter met 1,5 MW IT-vermogen

Veelvoorkomende situatie op basis van aannames. Geen gerealiseerde PCG-case en geen besparingsbelofte.

Uitgangssituatie (aannames)

Een colocation-datacenter met 1.500 kW geïnstalleerd IT-vermogen en een PUE van 1,45. Voor de eenvoud rekenen we de PUE ook toe aan de piek: de aansluiting ziet dan 2.175 kW. Het gecontracteerd transportvermogen is 2.200 kW.

Aanleiding

Een klant wil 400 kW extra IT-vermogen voor AI-workloads plaatsen. Bij dezelfde PUE vraagt dat 580 kW extra op de aansluiting.

Knelpunt

De netbeheerder kan het transportvermogen niet verhogen door congestie. Met een gecontracteerd vermogen vanaf 1 MW valt de locatie onder verplichte deelname aan congestiemanagement².

Routes om te onderzoeken

1. Koelarchitectuur herinregelen en de PUE verlagen.

2. Een flexibel transportcontract voor verschuifbare facilitaire last.

3. Een batterij die korte koelpieken boven het gecontracteerd vermogen opvangt.

Eerst uit te zoeken

De werkelijke kwartierpieken per meter, het koelvermogen op warme dagen en de thermische buffer in de koelwatercircuits.

Uitkomst als bandbreedte

Rekenuitkomst op basis van de aannames hierboven. Bij een PUE tussen 1,30 en 1,20 daalt de piek naar 1.950 tot 1.800 kW. Binnen 2.200 kW past dan 190 tot 330 kW extra IT-vermogen. Dat is minder dan de gewenste 400 kW. Daarvoor is een PUE van circa 1,16 nodig, of een combinatie met route 2 of 3.

Beslisprincipe

Verlaag eerst de koelverliezen, en zet contract of batterij pas in voor het deel van de piek dat overblijft.

Wilt u weten hoeveel IT-groei binnen uw aansluiting past?

Laat uw capaciteitspositie doorrekenen

Routes

Routes voor datacenters

In een datacenter komt het verlagen van de facilitaire last eerst. Contract en batterij volgen pas als duidelijk is welk deel van de piek overblijft. De IT-voeding blijft in elke route buiten schot.

Route 1: Koeloptimalisatie en PUE-verlaging

In een datacenter kan een hoger koelwatersetpoint de stroomvraag van de chillers verlagen. Meer uren buitenluchtkoeling werkt in dezelfde richting, en elke kW minder koeling is netruimte voor IT.

Logisch als: uw chillers regelbaar zijn en de setpoints sinds de oplevering niet zijn herzien.

Eerst terughoudend als: klantcontracten vaste temperatuurgrenzen in de IT-zalen vastleggen.

Meten en verbruiksdata →

Route 2: Restwarmte naar een externe afnemer

Restwarmte uit de koelkringen van een datacenter heeft een lage temperatuur. Een warmtepomp kan die warmte opwaarderen voor een warmtenet of een gebouw in de buurt.

Logisch als: een afnemer dichtbij ligt en het hele jaar warmte afneemt.

Eerst terughoudend als: uw koeling zonder die afnemer niet volledig geborgd is.

Bespreek restwarmte →

Route 3: Flexibel transportcontract

Een tijdsgebonden of niet-vast transportcontract geeft netruimte onder voorwaarden. In een datacenter komt daarvoor alleen facilitaire last in aanmerking, nooit de IT-voeding.

Logisch als: een deel van de koeling of andere facilitaire last kan wijken zonder risico voor de IT.

Eerst terughoudend als: elke beperking van vermogen een risico vormt voor UPS of IT-zalen.

Flexcontracten →

Route 4: Batterij voor korte koelpieken

Een batterij achter de meter kan korte pieken op warme dagen opvangen. In een datacenter staat die batterij los van de UPS, tenzij de samenwerking expliciet is ontworpen.

Logisch als: de overschrijding kort duurt en verzwaring niet mogelijk is.

Eerst terughoudend als: de piek dagen aanhoudt, of de batterij ook voor handel wordt ingezet ten koste van continuïteit.

Peak Shaving →

Kiezen

Welke route past bij uw datacenter?

Als dit bij uw datacenter speelt

Begin dan bij

Verder lezen

U wilt IT bijplaatsen en uw kwartierpiek ligt dicht tegen het gecontracteerd vermogen

Route 1: Koeloptimalisatie

Meten en verbruiksdata →

Een warmteafnemer ligt dichtbij en vraagt het hele jaar warmte

Route 2: Restwarmte

Bespreek restwarmte →

Een deel van uw facilitaire last kan uren wijken zonder risico voor de IT

Route 3: Flexibel transportcontract

Flexcontracten →

Uw overschrijding duurt kort en valt op warme dagen

Route 4: Batterij

Peak Shaving →

Vragen

Veelgestelde vragen over energie in datacenters

Waar gaat de energie in een datacenter naartoe?

Bij een PUE onder 2 gaat het grootste deel naar de IT zelf. De rest is facilitaire last: koeling, UPS-verliezen, transformatoren en verlichting. Voor groei binnen uw aansluiting telt vooral die facilitaire last. Die kunt u verlagen zonder de IT aan te raken, en elke kW die vrijkomt is ruimte voor nieuwe racks.

Welke energieverplichtingen gelden voor een datacenter?

Dat hangt af van IT-vermogen en jaarverbruik. Vanaf 500 kW geïnstalleerd IT-vermogen [OPEN: claim-id] geldt een jaarlijkse rapportageplicht. Vanaf 50.000 kWh per jaar geldt de energiebesparingsplicht⁴, vanaf 10 miljoen kWh ook de onderzoeksplicht³. Een utiliteitsgebouw met een klimaatinstallatie boven 290 kW heeft sinds 1 januari 2026 een gebouwautomatiseringssysteem nodig⁵.

Mag een batterij in een datacenter samenwerken met de UPS?

Alleen als dat expliciet is ontworpen en getest. De UPS bewaakt de continuïteit van de IT. Een batterij voor piekafvlakking dient de netaansluiting. Wie die rollen mengt zonder ontwerp, ruilt een lagere netpiek in voor een continuïteitsrisico. Leg daarom eerst vast welke batterij welke taak heeft en wie hem aanstuurt.

Wanneer is restwarmte uit een datacenter interessant voor een warmtenet?

Als er een afnemer dichtbij is die het hele jaar warmte vraagt. De restwarmte heeft een lage temperatuur, dus een warmtepomp moet haar vaak opwaarderen. Daarnaast moet uw koeling volledig blijven werken als de afnemer geen warmte vraagt. Zonder die back-up wordt een warmtecontract een risico voor uw IT-zalen.

Staat uw vraag er niet bij? Leg hem voor aan een onafhankelijke adviseur.

Plan een gesprek

Verwant

Gerelateerde oplossingen en dossiers

Verplichtingen en rapportage →

Rapportageplicht, besparingsplicht en onderzoeksplicht voor uw locatie op een rij.

Meten en verbruiksdata →

IT-meters, koelmeters en hoofdmeter uitsplitsen tot op kwartierniveau.

Duurzame Opwek →

Wanneer zon-PV naast een continue last past, en wanneer niet.

Bronnen

Bronnen bij deze pagina

Nr.

Claim-id

Waarde

Bron

Meetperiode

1

PCG-F-1444

Nettarieven voor zakelijke aansluitingen stijgen in 2027 met ongeveer 20%

[OPEN: organisatie herverifiëren]

Verwachting voor 2027

2

PCG-F-1218

Verplichte deelname aan congestiemanagement voor aansluitingen vanaf 1 MW gecontracteerd vermogen in congestiegebieden

[OPEN: organisatie herverifiëren]

Peildatum onbekend [OPEN: herverifiëren]

3

PCG-F-1960

Onderzoeksplicht energiebesparing vanaf 10 miljoen kWh elektriciteit of 170.000 m³ gas per jaar

RVO

Peildatum onbekend [OPEN: herverifiëren]

4

PCG-F-1356

Energiebesparingsplicht vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ gas per jaar

RVO

Peildatum onbekend [OPEN: herverifiëren]

5

PCG-F-2286

GACS verplicht voor klimaatinstallaties boven 290 kW nominaal vermogen, sinds 1 januari 2026

RVO

Peildatum onbekend [OPEN: herverifiëren]

Contact

Breng IT-groei en netruimte van uw datacenter in één beeld

In het eerste gesprek bespreken we uw aansluiting, het gecontracteerd transportvermogen en de verdeling tussen IT-last en facilitaire last. U hoort welke gegevens nodig zijn om de groeiruimte van uw datacenter door te rekenen.

Wat u meeneemt

• Kwartierwaarden van de hoofdmeter en, waar aanwezig, de gesplitste IT- en facilitaire meters.

• PUE-historie en specificaties van chillers, dry coolers en CRAC- of CRAH-units.

• Gecontracteerd transportvermogen en uw aansluit- en transportovereenkomst.

• Overzicht van UPS, noodstroom en geplande IT-uitbreidingen.